Znana piosenka głosi, że „diamenty są najlepszymi przyjaciółmi kobiety”, jednak to szmaragdy uważa się za królów kamieni szlachetnych. Znane już od czasów antycznych wyróżniają się swoim charakterystycznym zielonym kolorem, który sprawia, że traktuje się je jak prawdziwe cuda natury. Stanowią nieustannie poszukiwane kamienie jubilerskie oraz kolekcjonerskie o bardzo dużej wartości, rosnącej z roku na rok i zmieniającej się w zależności od odcienia. 

Szmaragd - Kamień Szlachetny

Słowo „szmaragd” pochodzi od greckiego słowa σμάραγδος (czyt. smaragdus) oznaczającego dosłownie „zielony kamień”. Tym samym swoją nazwę zawdzięcza charakterystycznej barwie (w odcieniach od jasnego do zielono-niebieskiego) wynikającej z obecności w składzie takich pierwiastków chemicznych jak chrom, niekiedy żelazo lub wanad. Jego historia sięga czasów antycznych - wydobywanie rozpoczęło się ok. 4 tysiące lat p.n.e., a za pierwszą miłośniczkę tych kamieni szlachetnych uważa się samą Kleopatrę. Pierwsza kopalnia znajdowała się w Egipcie w pobliżu Morza Czerwonego.

Obecnie szmaragdy wydobywa się przede wszystkim w Kolumbii w takich rejonach jak Coscuez, Chivor i Muzo. Podobne jakościowo do kolumbijskich okazów są kamienie z afgańskiej doliny Pandższeru. Największa z kopalni szmaragdów znajduje się z kolei w środkowej Zambii w miejscowości Kegem. Poza wymienionymi miejscami szmaragdy wydobywa się również w Australii, Indiach, Libii, Mozambiku, RPA, Tanzanii i Zimbabwe.

Najsłynniejsze szmaragdy

Wśród najsłynniejszych przykładów biżuterii ze szmaragdami wymienimy Koronę Andów o łącznej masie wynoszącej aż 1524 karaty (ok. 0,5 kg), wynikającej z obecności 400 klejnotów ze skarbu Inków. Bardzo znana jest również brosza ze szmaragdem Hooker, którą nosił ostatni sułtan Imperium Osmańskiego, Abdul Hamida II, a także szmaragd Chalk należący do hinduskiego maharadży. Podziw budzi również naszyjnik Bulgari, w którym aktorka Elizabeth Taylor brała ślub oraz odbierała Oscara. 

Szmaragd, z uwagi na znaczenie koloru zielonego, uznawany jest za symbol miłośni i wierności – z tego powodu bardzo często pojawia się w biżuterii zaręczynowej. Ma obdarzać narzeczonych szczęściem, wzmacniając uczucie między nimi. Pewna legenda głosi nawet, że kamień się rozpada, jeśli jedna z osób w związku dopuści się zdrady. Co więcej, przypisuje mu się zdolność łagodzenia stresu oraz wprowadzania harmonii. W starożytności wierzono, że leczy z chorób oczu, epilepsji oraz  bezsenności, a także w przypadku zażycia trucizny.

Właściwości Szmaragdów

Z chemicznego punktu widzenia szmaragd należy do grupy krzemianów, stanowi odmianę berylu. Odznacza się wysoką twardością – wartość w skali Mohsa wynosi 7,5-8. Wyróżnia go obecność inkluzji, czyli ciała obcego (w stanie stałym, ciekłym lub gazowym, np. apatyt, kalcyt, piryt) zawartego w minerale, przez co lśni w słońcu i często pojawia się złudzenie, że jego wygląd ulega zmianie. Właśnie ta cecha najlepiej świadczy o ekskluzywności tego kamienia szlachetnego.